Startphone: nieuwe keuze voor ouders en kinderen bij een eerste smartphone
Je kind vraagt om een eerste smartphone, klasgenoten appen en scrollen al volop, terwijl adviezen en opvattingen over schermgebruik en sociale media sterk uiteenlopen. Veel ouders zoeken daarom naar manieren om hun kinderen verantwoord te begeleiden in een digitale wereld die steeds eerder begint. Om ouders daarbij te helpen, lanceren onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam samen met Odido vandaag Startphone: een nieuwe keuze voor ouders en kinderen om stap voor stap verantwoord met een eerste smartphone om te gaan.
Startphone is beschikbaar als gratis Android-app die van een bestaande smartphone een startphone maakt en functionaliteiten ontgrendelt passend bij de opvoedingsfase van het kind. Daarmee is het de eerste oplossing in Nederland die de nieuwe overheidsrichtlijnen rondom smartphone- en socialmediagebruik onder kinderen en jongeren vertaalt naar een praktische toepassing voor ouders en kinderen.
Ouders willen meer doen, maar missen handvatten
De lancering van Startphone volgt op een maatschappelijke ontwikkeling die onderzoekers en ouders al langer signaleren. Nieuw onderzoek van de Universiteit van Amsterdam* onder ouders van kinderen tussen de 10 en 15 jaar laat zien dat ouders zich verantwoordelijk voelen voor de online veiligheid van hun kinderen, maar daarbij vaak kennis en praktische handvatten missen. Zo geeft 82 procent van de ondervraagde ouders aan dat zijzelf meer zouden moeten doen om kinderen online te beschermen.
De resultaten bevestigen daarmee de behoefte aan meer begeleiding bij digitaal opgroeien. Een vraagstuk waar Odido en onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam al ruim een jaar gezamenlijk aan werken met Startphone.
Verantwoord een eerste smartphone
Startphone vertaalt de overheidsrichtlijnen rondom smartphone- en socialmediagebruik onder kinderen en jongeren naar een praktische toepassing voor ouders en gezinnen. In vier fases krijgen kinderen stapsgewijs toegang tot de mogelijkheden van een smartphone passend bij hun opvoedingsfase, terwijl ouders overzicht houden en samen afspraken maken met hun kind. De Startphone oplossing is tot stand gekomen op basis van wetenschappelijk onderzoek naar smartphonegebruik, sociale media en de ontwikkeling van kinderen en jongeren.
Het is ontwikkeld vanuit de overtuiging dat een digitaal verantwoorde manier van opgroeien start met de juiste begeleiding passend bij de ontwikkelingsfase van het kind. Daarom staan binnen Startphone gezamenlijke afspraken, stapsgewijze vrijheid en begeleiding centraal.
Dr. Wouter van den Bos (Universiteit van Amsterdam), betrokken bij de ontwikkeling van Startphone: “Veel ouders voelen dat een smartphone op een bepaald moment onvermijdelijk wordt, maar worstelen naast de vraag wanneer ook met hoe ze hun kind daar vervolgens goed in kunnen begeleiden. Ons onderzoek laat zien dat ouders niet zozeer op zoek zijn naar meer controle, maar naar meer houvast.”
Prof. dr. Ina Koning (Vrije Universiteit Amsterdam), eveneens betrokken bij de ontwikkeling van Startphone: “Het bevestigt wat we vanuit de wetenschap al langer zien: digitaal opgroeien is geen alles-of-niets-vraagstuk. Kinderen ontwikkelen zich niet allemaal in hetzelfde tempo. Daarom is het logisch om ook digitale vrijheid stapsgewijs te laten meegroeien met leeftijd, vaardigheden en ervaring.”
Hoe het werkt
Startphone beweegt zich mee met de ontwikkeling van het kind; van bellen en berichten sturen in de eerste niveaus tot bredere toegang tot apps in de laatste niveaus met schermtijdinstellingen en online begeleiding. Functionaliteiten worden niet alleen stapsgewijs beschikbaar gemaakt, maar kunnen ook handmatig door een ouder worden toegevoegd. Op deze wijze voorkomt Startphone dat kinderen in één keer het digitale diepe in worden gegooid, terwijl ouders tegelijkertijd ruimte houden om hun kind stap voor stap zelfstandiger te laten worden.
De verschillende niveaus:
- Basisniveau – Bellen & Buitenspelen
- Niveau 1 – Slim & School (voor ca. 11–12 jaar)
- Niveau 2 – Appen & Afspreken (voor ca. 13–14 jaar)
- Niveau 3 – Delen & Dichtbij (voor ca. 15 jaar en ouder)
Ouders downloaden de app via de Google Play Store op de telefoon van hun kind en doorlopen samen de installatie. Na installatie neemt het de interface en instellingen van een Android-telefoon over, waardoor een gewone smartphone verandert in een Startphone.
Tisha van Lammeren, CCO Mass Market bij Odido: “Veel ouders ervaren de eerste smartphone als een ingewikkelde stap, maar tegelijk weten ze dat hun kind sociaal bijna niet meer zonder kan. Daarom geloven wij niet in alles verbieden of alles vrijlaten, maar in begeleiden. Met Startphone helpen we ouders en kinderen om samen verantwoord om te gaan met een eerste smartphone en afspraken te maken die passen bij de ontwikkeling van een kind. Stap voor stap, op een manier die realistisch is voor het dagelijks leven van veel gezinnen. Bij Odido geloven we dat technologie mensen vooruit moet helpen. Daarom willen we ouders niet alleen verbinden, maar ook ondersteunen bij de keuzes die horen bij digitaal opgroeien.”
Beschikbaar voor ieder gezin
Om de toepassing voor zoveel mogelijk gezinnen toegankelijk te maken, is Startphone niet gekoppeld aan een abonnement of provider. Iedereen in Nederland met een Android-smartphone kan de app gratis gebruiken. Ook werkt de app op oudere toestellen die bijvoorbeeld nog thuis in een la liggen. Startphone is vanaf vandaag beschikbaar via de Google Play Store. Meer informatie is te vinden op startphone.nl.